ABD’nin Utah eyaletinde ilk defa bir yapay zeka programına doktorluk yapma izni verildi.
Politico dergisinde yayınlanan habere göre Doctronic isimli şirketin gelistirdiği yapay zeka (AI) sistemine bazi rutin reçeteleri tekrardan yazma yetkisi verildi. Hiç bir doktor, sağlık çalışanı, hiç bir insan katkısı olmadan bu sistemin ne kadar başarılı olacağını irdeleyen pilot program hastalar veya düzenleyici otoritelerin AI sistemine ne kadar güveneceği ve sistemin ne kadar başarıyla çalışacağı gözlemlenecek.
Henüz ülkede düzenleyici FDA (Food and Drug Administration)’in herhangi bir görüş bildirmediği bu programı uygulamaya koyan eyalet yetkilileri, başarılı olursa bu yaklaşımın hastalara ulaşımı kolaylaştıracağını , ve maliyeti düsüreceğini belirtiyorlar.
ABD’deki en büyük doktor meslek örgütü AMA ( American Medical Association) başkanı Dr. John Whyte’a göre ise, AI’in tıbbı iyi yonde geliştirme potansiyeli çok yüksek iken doktor dışında bırakarak yapılacak bu yaklaşımın ciddi tehlikeler barındırdığını ve kötü kullanılmaya açık olduğunu söylüyor. ABD eczacılar birliği başkanı Al Carter’a göre ise zaten bir çok eczane hastalara ilaçları tekrar verirken AI kullanıyor. Bu yüzden çok fazla bir şey degişmeyebilir.
Doctronic firmasinin Utah eyaletinde düzenleyicilerle paylastığı verilere göre sistemin tedavi planı doktorların planı ile %100’e yakın örtüşüyor. Şirketin kurucusu Dr. Adam Oskowitz’e göre sistem bir doktordan daha güvenli hizmet veriyor. Herhangi bir noktada belirsizlik olduğunda doktoru hizmetin içine sokuyor. Şirket bu arada dünyada ilk defa yapay zeka sistemine mesleki yanlışlık sigortası yapıldığını da bildiriyor.
Sistem kronik hastalığı için düzenli kullandığı ilacı tekrar almak istediğinde hastaya sorular sorup, cevaplara göre tekrar alınacak ilaç, veya ilaçlarin listesini sunuyor.
Şirket şimdilik reçete başına 4 ABD doları gibi bir fiyat biçmiş durumda. Zamanla bunu toptan ücret haline döndürmeyi de planlıyor.
DR. GENCO YÜCEL NE DİYOR?
Uzaya ayak bastığında astronot Neill Armstrong’un dediği gibi insan icin küçük ama insanlık icin büyük bir adım, sağlık sektörü için burada galiba atıldı. Bu sağlık hizmetinin hastalara nasıl ulaştırılacağını gelecekte şekillendiren bir büyük ilk adım olabilir.
Aslında eczacıların yaptığı gibi, belli bir otomatizasyon ile yürüyen bir işlemin AI veya yardımcı , doktor dışı bilgisayar sistemleri tarafından yapılması uygun görünüyor. Burada enteresan olan şirketin bir doktor gibi mesleki yanlışlık sigortasi alması veya alabilmesi ve sigorta şirketi tarafindan doktor gibi kabul edilmesi.
Tahminim ilk denemelerin başarılı olması sonrası, daha geniş kullanım için ABD düzenleyici kurumunun buna izin vermesi gerekliliğinin ortaya konmasıdır. Bunun örnekleri takılan bir takım tibbi cihazlar, örneğin saatlerde, telefonlarda bulunan algoritmalarin onay sürecinin FDA tarafından gündeme daha sık getirilmesidir.
Her sey değişirken biz doktorların verdiği hizmetlerin kompüterize olması beklediğim bir şeydir. Burada Doctronic veya bir başka firmaya doktorluk yapma izni verilmesinden ziyade bunu sistemin işini kolaylaştıracak ve anladığım kadarıyla hızlandırıp, ucuzlatacak bir yaklaşım olarak bakmak daha mantıklı duruyor.
Burada önemli olan genel yapay zeka/AI yaklaşımı Yani bu insanin yerini alacak terminatör benzeri bir alternatif mi, yoksa doktora, insana yardımcı olacak bilgisayar benzeri bir system mi?
Ben bunu işimizi kolaylaştıracak, hizmeti daha kolay almamıza yardımcı olacak bir sistem olduğunu, gelecek olanın geldiğini artık burada olduğunu düşünüyorum.