Şişmanlık iğneleri

Araştırmacılar şişmanlık iğnelerinin şeker hastası olsun olmasın tüm hastalarda kalbe iyi geldiğini gösterdiler.

Şişmanlık, büyük sorun;

2035 yılında dünya nüfusunun yarıdan fazlasının  fazla kilolu veya şişman olması bekleniyor.

2015 yılında dünyada yaklaşık 4 milyon ölümün, fazla kilo nedenli, ve bunların 2/3ünden fazlasının da kalp damar hastalıklarından olduğu tahmin ediliyor. Kalp hastalıklarından ölümleri azaltmak için kolesterol, tansiyon, şeker hastaligi (DM) tedavilerinin etkisi bilinmekte, ancak, kilo fazlası, şişmanlığa yönelik tedavilerin bu yöndeki etkisi bilimsel olarak bugüne kadar gösterilememiştir.

“Glukagon-like peptide-1 receptor” agonistleri (GLP-1 RA ) ilaçlarin şeker hastası (DM) olan fazla kilolu hastalarda kalbe dair sorunları azalttığı  gösterilmiştir. DM olmayan kilolu hastalarda etkisi ise tam olarak bilinmemekteydi.

Semaglutide (Ozempic) 2.4mg dozda haftada 1 yaklaşık  2 sene kullanımı  sonrası ortalama %15 kilo azaltımı  sağladığı  bilinirken, yeni bildirilen SELECT çalışmasında DM olmayanlarda kalp ve damarla ilgili olaylari azaltıp azaltmadığı  test edildi. Çalışmada  vücut kitle indeksi (VKI) 27 üzerinde ve kalp hastalığı  geçmişi  olan ama DM olmayan 17604 kişide ortalama 33 haftalık  tedavi sonrasinda kalp krizi veya inmeden ölümlerin yaklaşık %20 oranında azaldığı  görüldü.. Bu ilaçla tedavide en sik görülen yan etkiler olan ishal, bulantı, kusma, özellikle, ilaca başlarken sık görülmüş. Önemli sayılacak yan etkiler böbrek, pankreas problemleri, kanser veya psikiyatrik problem gelişimi ise plaseboya kıyasla daha fazla oranda rastlanmamıştır.

Yazarlar ilacın kalbe faydalı etkisinin, klasik risk faktörlerine faydası  yaninda vücuttaki ilave yağ dokularının , örneğin damarlar çevresindeki yağ dokularının da azalması sebepli olduğunu düşünüyor. Ekstra yağ dokularının  azalması ile bu dokularının  iltihap ve pıhtı  yapıcı  etkisinin ortadan kalktığı  düşünülüyor.

Dr. Genco Yücel ne diyor?

Kalp doktorları  olarak herhangi bir ilacın kiloya, tansiyona, şekere faydasından ziyade sonuçta kalbe etkisi bizi çok ilgilendirir. Bu çalışma bu ilaç kullanımı  ile kilo kaybı sonrası, tahmin edildiği üzere kalbin fayda gördüğünü  söylüyor. Kalp krizi, inme ve en önemlisi ölümlerin azaldığını  gösteriyor.

Önceleri yapılan diyet ve egzersiz ile kilo kaybının  test edildiği  araştırmalarda bu faydanın görülmediğini eklemek belirtmek lazım. Belki sorun bu eski araştırmalarda ortalama kilo kaybının  %9-10 geçmemesidir. Örneğin şişmanlık ameliyatlarında kilo kaybının  %20’lere ulaştığı araştırmalarda da kalbe faydası  görülmektedir. Yani daha fazla kilo kaybı  ile kalbe fayda ortaya çıkabilir. Ancak bu çalışmada kalbe faydanın daha kilo kaybı hedefine ulaşılmadan, erken ortaya çıkması kalp faydasının kilo kaybından bağımsız olduğunu düşündürüyor.

Sonucta şeker hastası olsun olmasın, kilo kaybı ile beraber veya ondan bağımsız, bu ilaçlarla 1 seneden kısa bir tedavi ile kalbe fayda, ölüm  riskinin azalması çok ama çok önemli.

Bu şişmanlık iğneleri, GLP-1 RA grubu ilaçların şişman olan kişilerde çok önemli başka faydalı etkilerini de zamanla göreceğimizi düşünüyorum. Ve madem, etkiler kilo vermekten önce ortaya çıkıyor, belki de gelecekte fazla kiloluktan bağımsız  her hastada kalp faydalarını  da göreceğiz.

Merakla, ve büyük ümitle bekliyorum.